BOZDOĞAN TARİHİ

1-Giriş

Bozdoğan hakkında çok fazla araştırma yapılmadığından ve devlet kayıtlarında fazla yer almadığından dolayı çok fazla bilgiye sahip değiliz. Rivayete göre Boz Bey ve Doğan Bey adlı iki bey tarafından kurulduğu söylenirse de kesin bir belge bulunmamaktadır. 1997-1998 yıllarında Bozdoğan Belediyesi arşivlerini inceleyen Doç.Dr.Sabri SÜRGEVİL, 1999 yılında "Bozdoğan 1919-1923" isimli kitap yayınlamıştır.

2-Kuruluş

İlk yerleşim ile ilgili kesin bir bilgi yoktur. Ancak Akçay vadisinin her iki tarafında düzlük ve eteklerde ilk çağlardan beri yerleşmelerin bulunduğu tarihi kalıntılardan anlaşılmaktadır. Harpaşa (Harpasas, Arpaz, Esenköy) Neopolis (Yazıkent), Ayakörten (Kavaklı) bunların başında gelir.

Kavaklı, Örtülü, Körteke ve Altıntaş yakınlarında Roma ve Bizans dönemlerine ait tarihi kalıntılar bulunmaktadır.

Türk Dönemi

Kütahya, Simav, Denizli bölgelerinde 1283'te Yakup Bey tarafından kurulan Germiyanoğulları beyliğinde subaşı olan Aydınoğlu Mehmet Bey, Selçuk ve Birgi'yi fethettikten sonra bağımsızlığını ilan etti. XIV.yüzyıl başlarında bağımsız olan Aydınoğulları Beyliği bugünkü Sultanhisar'a kadar fetihlerini genişleterek daha sonra Nazilli, Bozdoğan ve Karacasu'yu hakimiyetlerine almışlardır. İlk olarak Eymir'e yerleşen Aydınoğulları mensubu boylar daha sonra bugünkü Bozdoğan'a yurt edinmişlerdir.

1400 yıllarının başında yeni Osmanlı Padişahlarından Sultan Murad zamanında ilçemiz Osmanlı topraklarına katılmıştır. Bu dönemde ilçemiz "BAZARKÖY" olarakta söz edilmektedir. 91 hane olarak tespit edilen Bozdoğan'ın tek mahallesi vardır. Cumhuriyet (Çeltikiçi) ve Eymir (Eymur) mahalleleri ise köydür.

Yöredeki tarım ve hayvancılığın yapıldığı bunlardan vergi alındığı müslüman olmayanlardan haraç alındığı, meyhane olduğu ve evlenme işlerinin yapıldığı resmi evraklardan anlaşılmaktadır.

İlçemiz topraklarının bir kısmının Osmanlı Padişahlarının verdiği hükm-ü Hümayun ve beratlarda idare edildiği ve bu tür arazilerin bazılarının has ve bazılarının da küçük tımar çiftlikleri olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca vakıflara verilen araziler bulunduğu gibi boş arazilerde bulunmaktadır.

Osmanlı arşivlerinde bulunan şikayet defterinden de Bozdoğan hakkında birçok bilgiye ulaşmak mümkün olabilmektedir. bu defterdeki şikayetler incelendiğinde 16.,17.,18. yüzyıllarda Osmanlı Devletinin genel sorunlarından olan ayaklanmalardan, yöneticilerin zulüm ve tasallutundan Bozdoğan'ın etkilendiğini görmekteyiz.

Ayrıca Prof. Faruk SÜMER'in Oğuzlar kitabında "Batı ve Güzeybatı Anadolu'daki yörük toplulukların nüfusları artmış ve yayla sıkıntısı çekmeye başlamışlardır. Bunun sonucunda göçler başlamıştır."

Bursa ile Adana yöresinde ve çevrede Bozdoğan'lılara ve Menteşelilere rastlamaktır.